در کتاب پرونده شخصیت و پیشگیری از بزهکاری نوشته عباس قرینی لابار، به دنبال بررسی و نقش پرونده شخصیت در فرآیند پیشگیری از پایدار شدن بزهکاری هستیم. بدین منظور ابتدا به بررسی چیستی پرونده شخصیت می پردازیم و سپس تاثیر پرونده شخصیت در پیشگیری از پایدار شدن بزهکاری را مورد بررسی قرار می دهیم.

پیشگیری واکنشی یا کیفری از بزهکاری، در بر گیرندۀ مجموعۀ تدابیر و اقدام های نظام عدالت کیفری است که پس از وقوع جرم به منظور بازداشتن بزهکاران احتمالی و واقعی از ارتکاب بزهکاری نخستین یا دوباره اعمال می شود. تصمیم سازان سیاست جنایی معمولا از ساز و کارهای متعددی برای سرعت بخشی به فرآیند کیفری استفاده می کنند تا از اطالۀ دادرسی کیفری، نادیده انگاشتن حقوق کنشگران دعوای کیفری و کاهش کارکرد پیشگیرانه نظام عدالت کیفری جلوگیری شود.

سرعت در فرآیند کیفری، به ویژه سرعت در اجرای کیفر باعث می شود که بزهکاران احتمالی و واقعی، نظام عدالت کیفری را نسبت به بزهکاری سختگیر تلقی کنند و در نتیجه بارگران کیفر و پیامدهای بزهکاری تا اندازه ای که امکان دارد برای دیگران محسوس باشد. در واقع هر چه زمان میان ارتکاب جرم و پاسخ دهی دستگاه عدالت کیفری کوتاه تر باشد، ربط دادن برخورد نظام عدالت کیفری با بزه واقع شده در ذهن شهروندان سریع تر انجام می پذیرد و سبب می شود که آنان فورا یکی را علت و دیگری را معلول به شمار آورند.

بدین سان، محاکمۀ سریع بزهکاران و سرعت بخشی به اجرای کیفر بر آنان، نقش بسزایی در کاهش میزان بزهکاری ایفا می کند. بدین ترتیب، تسریع در فرآیند کیفری بزهکاران احتمالی و واقعی را با نظام عدالت کیفری سریع و قاطع نسبت به بزهکاری آشنا می کند؛ به گونه ای که این نظام با کشف بزهکاری در کوتاه ترین زمان با مرتکبان رفتار مجرمانه برخورد می کند.

سیاست گذاران جنایی بین المللی و ملی سرعت بخشی به فرآیند کیفری را در پرتو شماری از اسناد و مقررات به رسمیت شناخته اند، اما این ساز و کار بیشتر از منظر حقوق بشر یا سیاست جنایی بزه دیده مدار مورد توجه آنان بوده است. به دیگر سخن، تصمیم گیرندگان سیاست جنایی بین المللی و ملی تسریع در فرآیند کیفری را به منزلۀ یکی از جلوه های حمایت از «حقوق کنشگران دعوای کیفری» و از مصداق های حقوق بشر پیش بینی کرده اند، در حالی که تدبیر آنان از زوایۀ پیشگیری از بزهکاری نیز قابل توجه است.

بنابراین، سرعت بخشی به فرآیند کیفری اگر چه از زوایۀ حقوق بشر و سیاست جنایی بزه دیده مدار، موجبات عادلانه شدن دادرسی را فراهم می کند، ولی از منظر آموزه های پیشگیری واکنشی، سازوکار مناسبی برای کاهش میزان بزهکاری به شمار می رود. بدین سان، سرعت بخشی به فرآیند کیفری همراه با رعایت حقوق کنشگران دعوای کیفری، سرعت متناسب و توجه به موازین حقوق بشر، می تواند از سویی نظام دادرسی عادلانه و از سوی دیگر، نظام عدالت کیفری پیشگیرانه را پدید آورد.

نظرات کاربران و نقد و بررسی پرونده شخصیت و پیشگیری از بزهکاری