صفحات کتاب

کنگره

دیویی

کتابشناسی ملی

شابک

سال نشر

<h2>معرفی کتاب اعتزال نو و مسائل فلسفه دین اسلامی</h2>
<p><strong>کتاب اعتزال نو و مسائل فلسفه دین اسلامی: مجموعه مقالات جریان&zwnj;شناسی و نقد اعتزال&zwnj; نو (جلد دوم)</strong> به کوشش محمد عرب&zwnj;صالحی توسط انتشارات پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی به چاپ رسیده است.</p>
<p>شناخت جریان&zwnj; اعتزال نو، نقد علمی و روشمند اندیشه&zwnj;&zwnj;های آنان در حوزه&zwnj;هایی چون فلسفه دین، حقوق، علوم قرآنی، نقد شخصیت&zwnj;های محوری این جریان در پنج جلد کتاب منتشر شده است. از قرن نوزدهم جریانی که می&zwnj;توان آن را &laquo;اعتزال&zwnj; نو&raquo; نامید با گرایش به اندیشه&zwnj;های معتزله تاریخی، برخی نظرات متکلمان معتزلی را احیا کردند. این گروه در جهان عرب بیشتر به &laquo;الاعتزال الحدیث&raquo; و &laquo;&zwnj;المعتزلة الجدد&raquo; معروف است. گرچه معتزلیان جدید، درخاستگاه و منشأ پیدایش، عقل&zwnj;گرایی و بسیاری از مبانی کلامی، با معتزلۀ قدیم اشتراکات و تشابهاتی دارند، اما در تعریف عقل، نوع &nbsp;نگاه به دین و نصوص دینی و همچنین حوزۀ مسائلی که درگیر با آنند، از اساس متفاوت با معتزله تاریخی است.</p>
<p>این جریان امروزه بسیاری از کرسی&zwnj;های تدریس و تبیین دین اسلام در دانشگاه&zwnj;های کشورهای اسلامی و غربی را در دست دارند؛ بنابراین اصل شناخت این جریان&zwnj;، نقد علمی و روشمند اندیشه&zwnj;&zwnj;های آنان در حوزه&zwnj;هایی چون فلسفه دین، حقوق، علوم قرآنی، نقد شخصیت&zwnj;های محوری این جریان &nbsp;و همچنین مقایسه عقل وحیانی با عقل نواعتزالی یا همان عقل خودبنیاد، می&zwnj;تواند از موضوعات مهم عصر حاضر در مجامع علمی باشد.</p>
<h2><strong>معرفی مجموعه مقالات&zwnj;جریان&zwnj;شناسی و نقد اعتزال&zwnj; نو</strong></h2>
<p>عناوین مجموعه پنج&zwnj;جلدی مقالات&zwnj;جریان&zwnj;شناسی و نقد اعتزال&zwnj; نو به شرح ذیل است:</p>
<p>&nbsp;جلد اول با عنوان جریان&zwnj;شناسی اعتزال نو&nbsp;<br>جلد دوم با عنوان اعتزال نو و مسائل فلسفه دین اسلامی<br>جلد سوم با عنوان اعتزال نو و اندیشه&zwnj;های حقوقی، علم دینی و ...<br>جلد چهارم با عنوان چالش با ابوزید&nbsp;<br>جلد پنجم با عنوان عقل شیعی و عقل نواعتزالی</p>
<p>فلسفه دین مهم&zwnj;ترین حوزه ای است که اعتزالیان جدید در آن بیشتر از سایر حوزه&zwnj;ها قلم زده&zwnj;اند و بیشترین شبهات از سوی آنان در این حوزه متوجه مبانی دینی شده است و در نتیجه بیشترین نقدها نیز متوجه آرای آنان در این حوزه است؛ امروزه این حوزه به دلیل گستردگی و نو بودن مسائل آن تحت عنوان مستقلی به نام کلام جدید هم مطرح می&zwnj;شود، اما به عنوان علمی و دقیق آن همان فلسفه دین است.</p>
<h2>درباره کتاب اعتزال نو و مسائل فلسفه دین اسلامی</h2>
<p>کتاب اعتزال نو و مسائل فلسفه دین اسلامی حاصل مقاله&zwnj;هایی است که در حوزه فلسفه دین به دبیرخانه مجموعه مقالات اعتزال نو رسیده و پس از ارزیابی مورد تأیید قرار گرفته. این مقالات در دوازده فصل تنظیم شده است.</p>
<p>&nbsp;فصل اول به نقد جدیدترین نگاه به ماهیت وحی پرداخته که از سوی دکتر سروش مطرح شده است.</p>
<p>&nbsp;فصل دوم دیدگاه تاریخ&zwnj;مندی قرآن به نقد کشیده شده است و آیات پنج&zwnj;گانه&zwnj;ای که شاهد این دیدگاه گرفته شده و آن را دلیل بر خطاپذیری قرآن و تاریخ&zwnj;مندی آن گرفته اند بررسی شده.</p>
<p>فصل سوم عهده&zwnj;دار یکی دیگر از مبانی شایع در فکر نواعتزالیان است که برگرفته از هرمنوتیک یا نشانه&zwnj;شناسی است یعنی بحث سیالیت معنای متون دینی مورد نقد واقع شده است.</p>
<p>فصل چهارم به بررسی تطبیقی حقیقت وحی از نگاه علامه طباطبایی و حسن حنفی پرداخته و تفاوت&zwnj;های فراوان این دو دیدگاه را نمایان کرده است.</p>
<p>در فصل پنجم دیدگاهی که قصص قرآن را واقع&zwnj;نما نمی&zwnj;داند و برخی از نواعتزالیان قائل به آن اند، بررسی و نقد شده است و تناقضات و اشکالات این نگاه از جهات مختلف آشکار شده است.</p>
<p>فصل &nbsp;ششم دیدگاه عابد الجابری در رد دلالت امی بودن پیامبر بر اعجاز قرآن را به بحث نشسته و وجوه هشت&zwnj;گانه جابری بر مدعای خود را یکایک بررسی و مردود دانسته است.</p>
<p>فصل هفتم به بررسی تطبیقی آرای آیت&zwnj;الله خامنه&zwnj;ای مدظله&zwnj;العالی با آرای برخی از نواعتزالیان درباره مفهوم و ماهیت فقه، گستره و قلمروی فقه و رابطه فقه و اخلاق پرداخته و فاصله دیدگاه&zwnj;ها را به خوبی نمایان کرده است.</p>
<p>در فصل هشتم تاریخ&zwnj;مندی احکام جزایی اسلام از نظر نواعتزالیان مورد چالش واقع شده است و از جهات مختلف بر ثبات و جاودانگی احکام جزایی تأکید شده است.</p>
<p>فصل نهم عهده&zwnj;دار بحث مهم عقل و دین و نقد نگاه مجتهد شبستری در این موضوع است.</p>
<p>فصل دهم در بخش اول مبانی نظریه اختصاص قلمروی دین به آخرت را تبیین و آن را به نقد کشیده است و در بخش مبانی نظریه دوساحتی بودن دین را تبیین کرده و با دلایلی اثبات نموده که دین هم متصدی هدایت امور دنیوی است و هم آخرت بشر را تضمین کرده است.</p>
<p>در فصل یازدهم شاهد بحث ذاتی و عرضی در دین که دیدگاه شایعی در بین نواعتزالیان است هستیم.</p>
<p>بالاخره در فصل دوازدهم دیدگاه&zwnj;های دکتر سروش و اقبال لاهوری در موضوع خاتمیت به نحو تطبیقی مورد تحلیل قرار گرفته است.</p>
<h2>گزیده کتاب اعتزال نو و مسائل فلسفه دین اسلامی</h2>
<p>وحی همان تجربه&zwnj;ای است که شاعران و عارفان دارند؛ هر چند پیامبران این را در سطح بالاتری تجربه می&zwnj;کنند. در روزگار مدرن، ما وحی را با استفاده از استعاره شعر می&zwnj;فهمیم؛ چنان&zwnj;که یکی از فیلسوفان مسلمان گفته است: وحی بالاترین درجه شعر است.</p>
<p>شعر ابزاری معرفتی است که کارکردی متفاوت با علم و فلسفه دارد. شاعر احساس می&zwnj;کند که منبعی خارجی به او الهام می&zwnj;کند؛ و چیزی دریافت کرده است و شاعری، درست مانند وحی، یک استعداد و قریحه است: شاعر می&zwnj;تواند افق&zwnj;های تازه&zwnj;ای را به روی مردم بگشاید؛ شاعر می&zwnj;تواند جهان را از منظری دیگر به آن&zwnj;ها بنمایاند.</p>

اعتزال نو و مسائل فلسفه دین اسلامی

محمد عرب صالحی

<h2>معرفی انتشارات سازمان پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی</h2>

<p>پس از پشت سر گذاشتن جنگ تحمیلی و بعد از آن که کم کم فضا برای ظهور و بروز اندیشه های فکری متفاوت آزاد شد. از طرفی ذهن هایی که تاکنون درگیر جنگ و حوادث آن بودند مجال تحقیق و تفکر یافتند و از سوی دیگر دشمن که در عصر پیکار سخت افزاری راه به جایی نبرده بود رو به عرصه فرهنگی آورد. ایجاد شبهات، تهیه مطالبی با محتوای زرد توسط دست&zwnj;های نفوذ در داخل کشور از یک سو و لزوم کار و تلاش در عرصه&zwnj;های مختلف فرهنگی نظری آسیب&zwnj;شناسی فرهنگی، حفظ فرهنگ ملی و مذهبی، تلاش در عرصه پاسخگویی به شبهات و تولید محتوای مناسب برای خوراک فکری اقشار تحصیلکرده و اهل مطالعه از سوی دیگر لزوم تشکیل موسسات فرهنگی همسو با انقلاب را بسیار نمایان ساخت.<br />
حسب الامر فرمایش رهبر بزرگ انقلاب در راستای فعالیت سالم فرهنگی آقای علی اکبر رشاد پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی را به عنوان نهاد علمی فکری دانشگاهی حوزوی با اهداف نظریه پردازی و نوآوری علمی در جهت توسعه و تعمیق معرفت دینی، بسط مطالعات راهبردی و کاربردی گره گشا در قلمرو حکمت و اندیشه دینی و فرهنگ و معارف اسلامی، تعمیق و تحکیم بنیادهای معرفتی گفتمان فکری انقلاب اسلامی، رفع نیازهای نظری جمهوری اسلامی زمینه نظامات اجتماعی رفتاری اسلام، ارائه الگوی مناسب اسلامی ایرانی، فعالیت در حوزه دین پژوهی فرهنگ و اندیشه و نظامات اسلامی ناظر بر نیازها و نظریه های نوپدید در سال 1373 تاسیس کرد. چند موسسه وابسته از جمله مرکز مطالعات پیشرفت و تمدن، مرکز رشد و نوآوری علوم انسانی اسلامی و کانون اندیشه جوان برای تحقق اهداف مشخص شده در اساسنامه پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی با وی همکاری می&zwnj;کنند. دفتر و فروشگاه مرکزی سازمان انتشارات پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی در تهران است اما این سازمان درشهر مقدس قم هم دارای دفتر و فروشگاه ارائه محصولات می&zwnj;باشد.<br />
این پژوهشگاه دارای شخصیت حقوقی مستقل و در حکم نهاد عمومی و غیر دولتی فعالیت می کند و شامل چهار پژوهشکده در حیطه های فرهنگ و مطالعات اجتماعی، دانشنامه نگاری دینی، نظام&zwnj;های اسلامی، حکمت و دین پژوهی است که هرکدام از این پژوهشکده های شامل چند گروه علمی با عناوین مختلف هستند و اهداف و برنامه های خاصی را دنبال می&zwnj;کنند و تولیدات محتوایی متناسب با نیاز جامعه و مسائل روز در حیطه های مختلف تهیه می نمایند. سازمان انتشارات قسمتی از موسسه است که وظیفه چاپ و انتشار محتواهای تولید شده را به عهده دارد.</p>

<h2>آدرس دفتر مرکزی پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی</h2>

<p>تهران، خیابان شهید بهشتی، تقاطع اتوبان مدرس، پلاک56<br />
تلفن: 02188503341</p>


سازمان انتشارات پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی

وزن

تعداد صفحات نسخه دیجیتال

کتاب

اسلام و معارف

دین پژوهی

مجموعه مقالات جریان‌شناسی و نقد اعتزال نو (جلد دوم)

فروشگاه اینترنتی فراکتاب

نظرات کاربران و نقد و بررسی اعتزال نو و مسائل فلسفه دین اسلامی