صفحات کتاب

کنگره

دیویی

کتابشناسی ملی

شابک

سال نشر

<h2 style="text-align: justify;">معرفی کتاب دانشنامه علوم قرآن جلد 4&nbsp;</h2>
<p style="text-align: justify;">دانشنامه گسترده&zwnj;نگاشته&zwnj;ای است که در قلمرو دانش یا رشته علمی مشخص یا مکتبی خاص یا موضوعی کلان با همکاری گروهی از کارشناسان با رعایت اصول علمی و فنی دانشنامه&zwnj;نگاری سامان یافته و دارای ساختار الفبایی یا موضوعی است.</p>
<p style="text-align: justify;">دانشنامه تألیفی مرجع است که آگاهی&zwnj;هایی متقن و لازم را درباره هر یک از مدخل&zwnj;های در پیوند با موضوع خود در دسترس خوانندگان قرار می&zwnj;دهد. دانشنامه&zwnj;های نوشته شده در پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی- افزون بر پایبندی به تعریف پیش&zwnj;گفته، در موارد بسیار دربردارنده نقد و نوآوری با انگیزه گره&zwnj;گشایی علمی در قلمرو موضوع مورد نظر و نیز رویکرد اندیشه اسلامی هستند. مجموعه&zwnj; &laquo;دانشنامه&zwnj;های قرآن&zwnj;شناسی&raquo; با بیش از هزار مدخل در حوزه&zwnj;های تخصصی گوناگون، در دو محور عمده؛ مباحث پیرامون قرآن (علوم قرآنی) و مباحث درون قرآنی (معارف قرآن) تحت نظارت حجه&zwnj;الاسلام رشاد در پژوهشگاه تالیف می&zwnj;شود.</p>
<p style="text-align: justify;"><strong>دانشنامه علوم قرآن جلد 4</strong> در قالب پانزده مقاله به ارائه مباحثی درباره امکان فهم و لایه&zwnj;های معنایی قرآن، مباحث ماهوی تفسیر و تمایزات با اقران و نظائر تفسیر، و شرایط و لوازم آن پرداخته است.</p>
<p style="text-align: justify;">مقاله نخست به (امکان فهم قرآن) اختصاص دارد که در آن دلائل امکان فهم و تفسیر قرآن و نبود منع شرعی در این زمینه ارئه شده و دلایل مخالفان بررسی و نقد گردیده است. کژفهمی متون وحیانی مهمترین آسیب در حوزه تفسیر است که علل مختلف داشته و به چند دسته تقسیم می&shy;&zwnj;شوند. در مقاله (موانع و آسیبهای فهم قرآن) سه دسته موانع و آسیب&shy;&zwnj;های روشی، مبنایی و غایی بررسی شده است.</p>
<p style="text-align: justify;">چند معنایی یکی دیگر از مباحث بسیارمهم و بحث&zwnj;&shy;برانگیز در حوزه علوم قرآنی است. این بحث در متون وحیانی دارای ساحت&zwnj;های مختلفی است، یکی از آن&zwnj;&shy;ها ظاهر و باطن است. در مقاله (ظاهر و باطن قرآن) دیدگاه&shy;&zwnj;های ظاهرگرایی، باطن&zwnj;&shy;گرایی، و جمع بین ظاهر و باطن ، و نظریات مختلف وجودشناسانه و معرفت&zwnj;شناسانه (دلالت&shy;&zwnj;گرا) در حقیقت بطون قرآن بررسی شده است. در مقاله (تفسیر) مباحثی در باره حقیقت تفسیر، دلایل و ابعاد نیاز قرآن به تفسیر، روش&shy;&zwnj;ها و سبک&shy;&zwnj;های تفسیری، منابع تفسیر معتبر و روند تدریجی تفسیرنگاری ارائه شده است.</p>
<p style="text-align: justify;">دو موضوع تأویل، و جری و تطبیق نیز از دیگر ساحت&shy;&zwnj;های مرتبط با چندمعنایی در قرآن است. در مدخل (تأویل) ضمن بررسی دید&shy;گاه&shy;&zwnj;های گوناگون درباره حقیقت تأویل، به ظابطه تأویل درست، اشاره شده است. در مقاله (جری و تطبیق) پس از ارائه گزارشی ازاقسام جری و تطبیق در ظاهر و باطن آیات، و دیدگاه&zwnj;&shy;های مختلف در آن، چگونگی اجرا، معیارهای اعتبار و آسیب&shy;&zwnj;های احتمالی آن تبیین شده است.</p>
<p style="text-align: justify;">در مدخل (تدبر در قرآن) دیدگاه&zwnj;&shy;های مختلف در حقیقت تدبر، گستره و لایه&shy;&zwnj;های تدبر، روش&zwnj;&shy;ها و موانع، حکمت و فواید تدبر بررسی شده است. ویژگی&shy;&zwnj;های زبان قرآن، معناداری آن و دیدگاه&zwnj;&shy;های مختلف درباره وجود زبان خاص معنایی برای قرآن از جمله مهمترین مباحثی است که در مقاله (زبان قرآن) ارائه شده است.</p>
<p style="text-align: justify;">مقاله (زبان&zwnj;&shy;شناسی و قرآن) به گزارش مطالعات قرآنی زبان&zwnj;&shy;شناسان در شاخه&shy;&zwnj;های گوناگون علم زبان&zwnj;&shy;شناسی: آواشناسی، ریشه&zwnj;شناسی (اشتقاق)، واژه&zwnj;&shy;شناسی (دانش مفردات)، صرف، نحو، کاربردشناسی، و معناشناسی اختصاص دارد.</p>
<p style="text-align: justify;">در مدخل (هرمنوتیک و قرآن) ضمن گزارش مکتب&shy;&zwnj;های هرمنوتیکی، نقش رویکردهای مختلف هرمنوتیک در فهم قرآن بررسی و نقد شده است. نشانه&shy;&zwnj;شناسی به عنوان یکی از نظریات مهم درباره فهم متن و جز آن، سعی دارد به واسطه تحلیل نشانه&zwnj;ها، ابزارها و روش&zwnj;&shy;های نوینی را برای بسط و گسترش فهم وتفسیر متون به دست دهد. در مقاله (نشانه&shy;&zwnj;شناسی و قرآن) مباحثی در باره حوزه&zwnj;&shy;های تأثیر گرایش&zwnj;&shy;های گوناگون نشانه&zwnj;شناسی در تفسیر قرآن ارائه شده است.</p>
<p style="text-align: justify;">در مقاله (منابع و ابزارهای تفسیر) انواع منابع نقلی، عقلی، تجربی، و شهودی، و نیز قواعد ادبی، اصولی، فقهی، کلامی و منطقی و فلسفی که در تفسیر اثرگذارند بررسی شده است. شرایط علمی لازم در تفسیر، شرایط کمال و تأثیر پیش&zwnj;&shy;داشته&zwnj;&shy;ها و بینش&zwnj;&shy;ها از جمله مطالبی است که در مقاله (شرایط مفسر) ارائه شده است.</p>
<p style="text-align: justify;">در مدخل (قواعد تفسیر قرآن) شش گونه از قواعدی که در مراحل مختلف فهم و تفسیر : تشخیص قرائت، شناسایی مفردات و ساختار ادبی، توجه به قرینه&shy;&zwnj;های متصل و منفصل و فهم دلالت&shy;&zwnj;های غیرمطابقی آیات اثر گذارند، بررسی شده است و مقاله (قرآن و سنت) در راستای تکمیل بحث ازمنابع موثر در فهم و تفسیر قرآن، نگرش&shy;&zwnj;های گوناگون به رابطه کتاب و سنت و نیاز یا عدم نیاز به سنت در تفسیر، و خدمات متقابل قرآن و سنت پرداخته است.</p>
<h2 style="text-align: justify;">گزیده کتاب دانشنامه علوم قرآن جلد 4</h2>
<p style="text-align: justify;">کژفهمی متون وحیانی منحصر به قرآن کریم نبوده و پیشینه&zwnj;ای دیرینه دارد؛ چنان&zwnj;که قرآن به کژفهمی اهل کتاب از تورات نیز اشاره می&zwnj;کند (نساء ۴۶؛ مائده، ۱۳-۱۴) گفتگو درباره موانع فهم قرآن و راه&zwnj;های پرهیز از آن از کهن&zwnj;ترین مسائل مربوط به قرآن و همزاد نزول و ابلاغ آن است؛ ویژگی&zwnj;ها و وجوه معنایی گوناگون قرآن، موجب شده دریافت درست آن نیازمند شرایطی باشد.</p>
<p style="text-align: justify;">در منابع اسلامی روایاتی از هشدار پیامبر اکرم و ائمه اطهار نسبت به موانع و آسیب&zwnj;های فهم قرآن گزارش شده است؛ این روایات به آسیب&zwnj;هایی مانند ورود بدون آگاهی به تفسیر قرآن یا ناآگاهی نسبت به ناسخ و منسوخ و محکم و متشابه اشاره می&zwnj;کنند.</p>

دانشنامه علوم قرآن جلد 4

علی اکبر رشاد

<h2>معرفی انتشارات سازمان پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی</h2>

<p>پس از پشت سر گذاشتن جنگ تحمیلی و بعد از آن که کم کم فضا برای ظهور و بروز اندیشه های فکری متفاوت آزاد شد. از طرفی ذهن هایی که تاکنون درگیر جنگ و حوادث آن بودند مجال تحقیق و تفکر یافتند و از سوی دیگر دشمن که در عصر پیکار سخت افزاری راه به جایی نبرده بود رو به عرصه فرهنگی آورد. ایجاد شبهات، تهیه مطالبی با محتوای زرد توسط دست&zwnj;های نفوذ در داخل کشور از یک سو و لزوم کار و تلاش در عرصه&zwnj;های مختلف فرهنگی نظری آسیب&zwnj;شناسی فرهنگی، حفظ فرهنگ ملی و مذهبی، تلاش در عرصه پاسخگویی به شبهات و تولید محتوای مناسب برای خوراک فکری اقشار تحصیلکرده و اهل مطالعه از سوی دیگر لزوم تشکیل موسسات فرهنگی همسو با انقلاب را بسیار نمایان ساخت.<br />
حسب الامر فرمایش رهبر بزرگ انقلاب در راستای فعالیت سالم فرهنگی آقای علی اکبر رشاد پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی را به عنوان نهاد علمی فکری دانشگاهی حوزوی با اهداف نظریه پردازی و نوآوری علمی در جهت توسعه و تعمیق معرفت دینی، بسط مطالعات راهبردی و کاربردی گره گشا در قلمرو حکمت و اندیشه دینی و فرهنگ و معارف اسلامی، تعمیق و تحکیم بنیادهای معرفتی گفتمان فکری انقلاب اسلامی، رفع نیازهای نظری جمهوری اسلامی زمینه نظامات اجتماعی رفتاری اسلام، ارائه الگوی مناسب اسلامی ایرانی، فعالیت در حوزه دین پژوهی فرهنگ و اندیشه و نظامات اسلامی ناظر بر نیازها و نظریه های نوپدید در سال 1373 تاسیس کرد. چند موسسه وابسته از جمله مرکز مطالعات پیشرفت و تمدن، مرکز رشد و نوآوری علوم انسانی اسلامی و کانون اندیشه جوان برای تحقق اهداف مشخص شده در اساسنامه پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی با وی همکاری می&zwnj;کنند. دفتر و فروشگاه مرکزی سازمان انتشارات پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی در تهران است اما این سازمان درشهر مقدس قم هم دارای دفتر و فروشگاه ارائه محصولات می&zwnj;باشد.<br />
این پژوهشگاه دارای شخصیت حقوقی مستقل و در حکم نهاد عمومی و غیر دولتی فعالیت می کند و شامل چهار پژوهشکده در حیطه های فرهنگ و مطالعات اجتماعی، دانشنامه نگاری دینی، نظام&zwnj;های اسلامی، حکمت و دین پژوهی است که هرکدام از این پژوهشکده های شامل چند گروه علمی با عناوین مختلف هستند و اهداف و برنامه های خاصی را دنبال می&zwnj;کنند و تولیدات محتوایی متناسب با نیاز جامعه و مسائل روز در حیطه های مختلف تهیه می نمایند. سازمان انتشارات قسمتی از موسسه است که وظیفه چاپ و انتشار محتواهای تولید شده را به عهده دارد.</p>

<h2>آدرس دفتر مرکزی پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی</h2>

<p>تهران، خیابان شهید بهشتی، تقاطع اتوبان مدرس، پلاک56<br />
تلفن: 02188503341</p>


فروشگاه اینترنتی فراکتاب

نظرات کاربران و نقد و بررسی دانشنامه علوم قرآن جلد 4