کتاب رضاخان و توطئه تجزیه ایران (جلد دوم) نوشته حمید عشقی می باشد و انتشارات آرمان رشد آن را به چاپ رسانده است. بحران انزلی اولین بحران امنیتی جهان بود که طی آن ایران به‌عنوان کشوری جهان سوم از یک ابرقدرت جهانی شکایت کرد. در پس پردۀ این ماجرا شخصیت‌های انگلیسی، ایرانی و روسی حضور داشتند. آن‌ها سیاست‌مداران، ژنرال‌ها، افسران امنیتی و چهره‌های سیاسی بعضاً کمترشناخته‌شده‌ای هستند که تاریخ ایران را دگرگون کردند. کتاب حاضر تلاشی است برای معرفی برخی از این چهره‌ها. این اثر در دو جلد برای آشنایی با تاریخ معاصر ایران تدوین شده است.

گزیده کتاب رضاخان و توطئه تجزیه ایران (جلد دوم)

ادموند آیرونساید در ادینبورگ اسکاتلند و در خانواد های نظامی زاده شد. پدرش در دوران طفولیت وی درگذشت. او مسافرت های زیادی به کشورهای مختلف اروپایی داشت و زبان های زیادی فراگرفت و این امر در بزرگسالی او نقش مهمی ایفا کرد. ادموند در 1898 در آکادمی سلطنتی وولویچ پذیرفته شد و در این آکادمی ضمن فراگیری علوم نظامی به ورزش بوکس و راگبی بسیار علاقه مند شد. در جنگ دوم بوئر در آفریقای جنوبی شرکت کرد و سه بار زخمی شد. در پایان جنگ بوئرها او به درجۀ ستوان تمامی ارتقا یافته بود.آیرونساید از سال 1902 به بعد به دلیل آشنایی به زبان آلمانی برای اولی نبار به مأموریت جاسوسی اعزام شد. او که یک سگ بولداگ انگلیسی داشت در زمان اعزام به مأموریت سگش را نیز با خود برد. بر روی قلادۀ سگ او اسم ادموند آیرونساید حک شده بود. وی خود را یک آلمانی جا زد و در مستعمرات آفریقایی آلمان در نامیبیای کنونی به عنوان رانندۀ واگن مشغول به کار شد.