کتاب پاسیاد پسر خاک نوشتهٔ محمد قبادی، روایتی خواندنی و مستند از زندگی و زمانهٔ روحانی مبارز و انقلابی، حجت‌الاسلام سید علی‌اکبر ابوترابی‌فرد است؛ شخصیتی که با گذر از روزهای دشوار مبارزه، زندان و اسارت، به «سیدالاسرا» شهرت یافت. او که در سال ۱۳۱۸ متولد شد، بعدها به عنوان نمایندهٔ مردم تهران در دوره‌های چهارم و پنجم مجلس شورای اسلامی و نیز یکی از اعضای مؤسس جمعیت ایثارگران انقلاب اسلامی، نقشی فعال در عرصهٔ سیاسی و فرهنگی کشور ایفا کرد. نویسنده در مقدمهٔ کتاب از نخستین دیدار خود با مرحوم ابوترابی‌فرد در مسجد امام حسین (ع) می‌گوید؛ روحانی‌ای آرام، متواضع و ساده‌پوش که چین‌وچروک چهره‌اش حکایت از سال‌ها رنج و مبارزه داشت. این دیدار کوتاه، با وجود آگاهی اندک نویسنده در آن زمان، چنان شیفتگی‌ای در او برمی‌انگیزد که وی را به جست‌وجویی گسترده و پژوهش عمیق دربارهٔ زندگی ابوترابی سوق می‌دهد.

برای تدوین این اثر، قبادی از منابع متنوعی همچون کتاب‌های خاطرات، اسناد ساواک، روایت‌های مکتوب و شفاهی، و پرونده‌های موجود در دفتر ادبیات انقلاب اسلامی بهره گرفته است. او تأکید دارد که بخش اعظم اطلاعات کتاب، حاصل گفت‌وگوهای میدانی و خاطرات شفاهی اطرافیان و هم‌بندان سیدالاسراست که جان‌مایه‌ای اصیل به اثر بخشیده است. این کتاب در بهمن‌ماه ۱۳۸۹ و در اختتامیهٔ بیست‌وهشتمین دورهٔ جایزهٔ کتاب سال جمهوری اسلامی ایران در بخش ایثار و شهادت مورد تقدیر قرار گرفت و همچنین در آبان‌ماه ۱۳۹۰، در نوزدهمین هفتهٔ کتاب جمهوری اسلامی، بار دیگر تجلیل شد. نسخهٔ صوتی این کتاب نیز به همت «سماوا» و با صدای مهدی طهماسبی منتشر گردیده است. شایان ذکر است که در سال ۱۳۹۳، به پاس فعالیت‌های فرهنگی گستردهٔ او در دوران اسارت، نشان افتخار «جهادگر عرصهٔ فرهنگ و هنر» به خانواده‌اش اهدا شد.

«پاسیاد پسر خاک» در مقایسه با آثاری که تا پیش از نشر آن در دههٔ هشتاد و حتی در پانزده سال اخیر دربارهٔ زیست و زندگی سید آزادگان ایرانی منتشر شده، اثری کاملاً قابل‌اعتناء و معتبر به شمار می‌رود. این کتاب از دو بخش اصلی تشکیل شده است: بخش نخست به زندگی خانوادگی، تحصیلات حوزوی، مبارزات سیاسی و ارتباط ابوترابی با شخصیت‌هایی چون شهید سیدعلی اندرزگو در دوران پیش از انقلاب اسلامی می‌پردازد؛ بخش دوم نیز به مهم‌ترین و تأثیرگذارترین مقطع زندگی او یعنی حضور در جبهه‌های نبرد با ارتش بعثی عراق و سپس اسارت نزدیک به ده‌ساله در زندان‌ها و اردوگاه‌های عراق اختصاص دارد. خواننده در این دو بخش می‌تواند با سیر زندگی، کودکی و نوجوانی، تحصیلات کلاسیک و حوزوی، فعالیت‌های سیاسی در قم، نجف و تهران، و نیز مهم‌ترین فرازهای پس از انقلاب اسلامی چون حضور در ستاد جنگ‌های نامنظم، ده سال اسارت، نمایندگی مقام معظم رهبری در امور آزادگان و دو دوره نمایندگی مجلس شورای اسلامی آشنا شود.

یکی از نقاط قوت برجستهٔ کتاب، دقت محققانهٔ نویسنده در مستندنگاری است؛ او کوشیده با استفاده از اسناد، نقل‌قول‌ها و خاطرات دست‌اول، تصویری واقع‌گرایانه و ملموس از زنده‌یاد ابوترابی ارائه دهد. به‌درستی باید به محمد قبادی تبریک گفت که هوشمندانه نقش‌آفرینی سیدعلی‌اکبر ابوترابی را در بستر وقایع انقلاب، جنگ و اسارت بازگو کرده، بی‌آنکه در پی نگارشی ادبی یا داستانی‌سازی خاطرات باشد. وابستگی پژوهشی این کتاب به آثار پیشین منتشرشده دربارهٔ ابوترابی کم نیست، اما گزینش و چینش منتخبی از آن آثار، از چنان تدوین و ارائهٔ هنرمندانه‌ای برخوردار است که شوق و انگیزهٔ مخاطب را برای مطالعه برمی‌انگیزد.

«پاسیاد پسر خاک» در حقیقت میراثی از اخلاق، انقلاب و انسانیت است؛ روایت روحانی وارسته‌ای که با سلوک و رفتار شخصی‌اش، انسان‌ساز و تأثیرگذار بود و با منش خودساخته و بی‌ریای خود، دوست و دشمن را شیفتهٔ خویش می‌ساخت، به‌گونه‌ای که هم‌فکر و مخالفش را پای‌بند لطف و مهربانی خود می‌کرد. مردی که قریب ده سال اسارت در زندان‌های رژیم بعث عراق را با هنرمندی و توانمندی تحمل کرد و نه‌تنها در برابر دشمن شکسته و تسلیم نشد، بلکه به نمادی از استقامت و امید برای همرزمان و رزمندگان جوان ایرانی تبدیل گشت. او در اردوگاه‌های اسرا چون چراغی در تاریکی، نور امید و روحیه می‌بخشید و با ایمان راسخ و رفتار انسانی‌اش، حتی نگهبانان دژخیم بعثی را تحت تأثیر قرار می‌داد. پس از بازگشت از اسارت نیز همچنان پرچمدار خدمت، عدالت و زیست مردمی بود و در عرصه‌های سیاسی و اجتماعی، وفادار به آرمان‌های اصیل انقلاب اسلامی باقی ماند.

گزیده کتاب پاسیاد پسر خاک

صلیبی‌ها، نامه‌ خصوصی برایش می‌آوردند و آن را شخصاً تحویلش می‌دادند و دربارۀ اسرا با حاج‌آقا گفت‌‌وگو می‌کردند. یک روز نزدیک نماز ظهر، جلو اتاق نشسته بودیم. حاج ‌آقا سجاده‌اش را پهن کرده بود و ما در اطرافش هر کدام مشغول کاری بودیم. در همین هنگام خبر آوردند که صلیب آمد. بعد از چند دقیقه، شخصی به نام میشل که مسئول هیئت صلیب بود، سراغ حاج‌آقا آمد. بلافاصله خبر دادند که میشل با او کار دارد. خودم شاهد بودم که حاج‌آقا ابوترابی به محض اینکه این حرف را شنید، سریع از جایش بلند شد و بدون اینکه کفش‌هایش را به پا کند، به طرف صلیبی دوید و صلیبی هم تا حاج‌آقا را دید، بلافاصله شروع کرد به دویدن به طرف او.

خرید و دانلود کتاب پاسیاد پسر خاک

این کتاب صوتی، از روی متن کتاب «پاسیاد پسر خاک» (نشر سوره مهر) تولید شده است. شما می‌توانید نسخه صوتی این کتاب را از نرم‌افزار یا سایت فراکتاب دریافت کنید.